Мемлекеттік басқару жүйесінде мемлекеттік органдардың жекелеген міндеттері мен қызметтері бәсекелес ортаға берілуі мүмкін. Қазақстан Республикасының Әкімшілік рәсімдік-процестік кодексінің 60-бабы орталық және жергілікті атқарушы органдардың функцияларын бәсекелес ортада жүзеге асыратын орындаушылардың нақты өкілеттіктері мен жауапкершілігін бекітеді.
Бұл норма мемлекет жүктеген міндеттерді орындайтын жеке немесе үкіметтік емес ұйымдардың өз қызметін заңды түрде қорғауына әрі қызмет алушы азаматтар алдында сапа мен ашықтықты қамтамасыз етуіне негіз болады.
Орындаушылардың бәсекелес ортадағы негізгі құқықтары
Орталық немесе жергілікті атқарушы органдардың функцияларын орындаушылар өз міндеттерін тиісті деңгейде атқару үшін мемлекеттік органдарға тікелей жүгінуге құқылы. Олар тиісті функцияларды жүзеге асыру үшін қажетті мәліметтерді сұрата алады.
Сонымен бірге орындаушылар мынадай процестерге қатысу мүмкіндігіне ие:
- Бәсекелес ортаға беру үшін ұсынылатын функциялар бойынша нарықтың дайындығына талдау жүргізуге қатысу және баламалы талдау жүргізу;
- Мемлекеттік басқару жүйесін дамыту саласындағы уәкілетті органға, сондай-ақ атқарушы органдарға функцияларды бәсекелес ортаға тапсыру мәселелері бойынша өз ұсыныстарын енгізу;
- Функцияларды бәсекелес ортаға беру мақсатында жыл сайын өткізілетін іріктеу шараларына қатысу;
- Жүргізілген мониторинг нәтижелерімен кедергісіз танысу.
Мониторинг нәтижесімен келіспеу және шағым білдіру мерзімі
Бәсекелес ортада мемлекеттік функцияларды орындау барысы мемлекеттік бақылау мен бағалауға жатады. Егер орындаушы жүргізілген мониторинг нәтижелерімен келіспесе, заң оған өз ұстанымын дәлелдеу тетігін ұсынады.
Орындаушы мониторинг нәтижелерін алған күннен бастап он жұмыс күнінен кешіктірмей екі бағыттың бірін таңдай алады:
- Мониторинг қорытындысымен келіспейтіні туралы жазбаша түсініктеме беру;
- Анықталған ескертулерді жою жөніндегі комиссия қарауына жататын арнайы іс-шаралар жоспарын ұсыну.
Бұл мерзімді сақтау орындаушы үшін өте маңызды, себебі белгіленген уақытта ұсынылған құжаттар Комиссияда ресми түрде қаралуға тиіс.
Орындаушыларға жүктелген міндеттер мен жауапкершілік
Мемлекеттік органның функциясын өз мойнына алған тұлғаларға бірқатар маңызды міндеттер жүктеледі. Ең бастысы — бәсекелес ортаға берілген мемлекеттік міндеттерді сапалы жүзеге асыруға толық жағдай жасау.
Бұдан бөлек, заңнама мынадай міндеттерді орындауды талап етеді:
- Мүмкіндігі шектеулі жандарға берілген функциялар аясында қызмет алу кезінде барлық қажетті жағдайларды қамтамасыз ету;
- Кодексте көзделген жағдайларда атқарушы органдарға, сондай-ақ Қазақстан Республикасының Ұлттық кәсіпкерлер палатасына мониторинг жүргізу үшін қажетті ақпарат пен тиісті құжаттарды ұсыну;
- Қызметтерді тұтынушыларға функциялардың жүзеге асырылу тәртібі туралы толық әрі шынайы ақпарат жеткізу;
- Пайдаланушылардың бұзылған құқықтарын, бостандықтары мен заңды мүдделерін қалпына келтіруге бағытталған шараларды заңға сәйкес дереу қабылдау.
Осылайша, бәсекелес ортаға берілген мемлекеттік функциялар жай ғана қызмет көрсету емес, халық алдындағы тікелей құқықтық жауапкершілік болып саналады.
Дереккөз: Қазақстан Республикасының «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесі