Қазақстанда жауапкершілігі шектеулі серіктестікті бір ғана азамат немесе бір ғана заңды тұлға құра алады. Мұндай серіктестікті басқару бірнеше құрылтайшысы бар кәсіпорындарға қарағанда әлдеқайда қарапайым көрінгенімен, заңнамада нақты белгіленген өзіндік ережелер мен шектеулер бар.
Құрылтайшылыққа қойылатын басты заңдық тыйым
Кәсіпкерлер құрылым жасақтау барысында ескеруге тиіс ең бірінші талап — серіктестіктің қатысушылар құрамына байланысты шектеу. Заң талабы бойынша, жауапкершілігі шектеулі серіктестіктің жалғыз қатысушысы ретінде бір адамнан тұратын басқа шаруашылық серіктестігі бола алмайды.
Яғни, егер бір ЖШС-нің немесе өзге шаруашылық серіктестігінің жалғыз ғана иесі болса, ол серіктестік екінші бір ЖШС-нің жалғыз құрылтайшысы ретінде тіркеле алмайды. Бұл норма бір адамның бақылауындағы тізбекті холдингтік құрылымдардың ашықтығы мен корпоративтік жауапкершілігін реттеу үшін қойылған нақты шектеу саналады.
Шешімдер қалай қабылданады және ресімделеді?
Серіктестікте қатысушы бір адам болғандықтан, мұнда бірнеше серіктестің басын қосып жиналыс ұйымдастыру талап етілмейді. Заңға сәйкес, қатысушылардың жалпы жиналысының құзыретіне жататын кез келген шешімді жалғыз қатысушы жеке-дара өзі қабылдайды.
Бұл ретте шешімдерді қабылдаудың нақты тәртібі сақталуы қажет:
- Жазбаша ресімдеу: Қабылданған кез келген шешім ауызша қалмауы керек, ол міндетті түрде жазбаша құжат түрінде ресімделеді. Әдетте бұл тәжірибеде «Жалғыз қатысушының шешімі» ретінде рәсімделіп, оған сол тұлға қол қояды.
- Жалпы жиналыс рәсімдерінен босату: Заңның 44-50-баптарында көзделген жиналысты шақыру, оның күн тәртібін бекіту, қатысушыларға алдын ала хабарлама жіберу, кворумды тексеру және хаттама жүргізу сияқты күрделі ережелер мұндай серіктестіктерге қолданылмайды.
Іскерлік тәжірибеде нені есте ұстаған жөн?
Басқару рәсімдерінің жеңілдетілуі құжаттаманың қажет еместігін білдірмейді. Банктермен қарым-қатынаста, мемлекеттік органдарға есеп беруде немесе ірі мәмілелерді бекітуде жалғыз қатысушының жазбаша шешімі басты заңды күшке ие құжат болып қала береді. Шешім жазбаша ресімделмесе, оның заңды күші даулануы мүмкін.
Дереккөз: Қазақстан Республикасының «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесі