Мұрагерлік мүлікті заңды түрде иелену және оған билік ету құқығын растау үшін мұраға құқық туралы куәлік алу қажет. Бұл құжат мұрагерге қалған мүлікті өз атына ресми тіркеуге толық негіз береді. Қазақстан Республикасының «Нотариат туралы» Заңының 69-бабында аталған куәліктің қай жерде және қандай тәртіппен берілетіні нақты белгіленген.
Куәлікті қай жердегі нотариус береді?
Заң талабы бойынша мұраға құқық туралы куәлік мұра ашылған жердегі нотариус арқылы беріледі. Бұл ереже мұрагерлік істі бір ғана аумақтық юрисдикция аясында шоғырландыру үшін маңызды.
Мұрагер өз қалауы бойынша кез келген нотариусқа бара алмайды. Құжатты алу үшін міндетті түрде мұра ресми түрде ашылған аумаққа бекітілген нотариуске жүгіну талап етіледі. Бұл мұралық мүлікке қатысты талаптардың, өзге де мұрагерлер құқығының бір жерде есепке алынуын қамтамасыз етеді.
Жазбаша өтініштің міндеттілігі
Нотариус куәлікті өз бастамасымен рәсімдемейді. Заңның 69-бабының 1-тармағында бұл әрекеттің тек мұрагерлердің жазбаша өтініші бойынша жүзеге асырылатыны тікелей бекітілген.
Демек, мұрагер өз құқығын ресми түрде білдіріп, нотариуске жазбаша өтініш беруге міндетті. Мұндай өтініш болмаса, нотариаттық іс-әрекет жасалмайды және куәлік берілмейді.
Куәлік беру мерзімі қалай реттеледі?
«Нотариат туралы» Заңның 69-бабының 2-тармағына сәйкес, мұраға құқық туралы куәлік беру Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексінде көзделген мерзімде жүргізіледі.
Нотариус куәлікті табыстау кезінде азаматтық заңнамада белгіленген тиісті мерзімдер мен шарттарды қатаң негізге алады. Сондықтан іс жүргізу барысында мұрагерлер құқықтық мерзімнің есептелу тәртібіне ерекше назар аударуы қажет.
Мұрагер нені есте сақтауы тиіс?
Мұраға құқық туралы куәлікті уақытылы және кедергісіз алу үшін мұрагерлер мына негізгі талаптарды орындауы шарт:
- Мұра ашылған аумақ бойынша құзыретті нотариусті дұрыс анықтау;
- Куәлікті алу туралы жазбаша өтінішті белгіленген тәртіппен тапсыру;
- Азаматтық заңнамада көзделген мерзім талаптарын сақтау.
Осы ережелерді сақтау мұрагерлік рәсімді заң аясында толық әрі даусыз аяқтауға мүмкіндік береді.
Дереккөз: Қазақстан Республикасының «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесі