Құрылыс нысаны пайдалануға қабылданғаннан кейін оның сапасына қатысты талаптар кепілдік мерзімі арқылы реттеледі. Қазақстанның Құрылыс кодексі бойынша кепілдіктің төменгі шегі құрылыс объектісі пайдалануға қабылданған күннен бастап кемінде бес жылды құрайды, ал ғимараттың тіреуіш құрылымдарына одан да ұзақ мерзім қарастырылған.
Бұл ережелер тапсырыс беруші мен мердігер арасындағы қатынастарды реттеп, пайдалану кезінде ақау шыққан жағдайда кімнің жауап беретінін нақты айқындайды.
Заңмен бекітілген негізгі кепілдік мерзімдері
Құрылыс объектілерінің кепілдік мерзімі тиісті заңнамалық актілерге немесе тараптар жасасқан шартқа сәйкес анықталады. Шарт жасасу кезінде мерзім нысанды пайдаланудың нормативтік мерзіміне сай белгіленеді, бірақ заң оның ең төменгі шектерін нақты шектейді:
- Жалпы құрылыс объектісіне – нысан пайдалануға қабылдап алынған күннен бастап кемінде бес жыл;
- Тіреу конструкцияларына, жабыны мен сыртқы қабырғаларына (қасбеттеріне) – кемінде он жыл кепілдік беріледі.
Қандай жағдайларда бұл шектер қолданылмайды?
Заңда белгіленген бес және он жылдық кепілдік мерзімінің шектері барлық нысандарға бірдей тарамайды. Осы талап жүрмейтін ерекшеліктер:
- Қосалқы-көмекші мақсаттағы уақытша құрылыстар мен құрылысжайлар;
- Жеке тұлғалардың жеке пайдалануына арналған уақытша құрылыстар;
- Өндірушілері өзге кепілдік мерзімдерін көрсеткен құрылыс материалдары, бұйымдары, жабдықтары мен конструкциялары.
Мердігердің жауапкершілігі және одан босату негіздері
Белгіленген кепілдік мерзімі ішінде құрылыс нысанынан қандай да бір сәйкессіздіктер немесе бұзушылықтар анықталса, оларды жою міндеті толығымен мердігерге (бас мердігерге) жүктеледі.
Дегенмен мердігер барлық ақауға бірдей жауап бермейді. Егер анықталған кемшіліктер мына себептерден туындағаны дәлелденсе, құрылыс-монтаждау жұмыстарын жүргізген мердігер жауапкершіліктен босатылады:
- Құрылыс объектісінің немесе оның бөліктерінің қалыпты тозуы;
- Нысанды пайдалану және күтіп-ұстау қағидаларының сақталмауы;
- Мердігерге (бас мердігерге) байланысты емес өзге де мән-жайлар.
Дауларды шешу тәртібі
Кепілдік мерзімдеріне, кемшіліктерді жою міндетіне немесе жауапкершілік көлеміне байланысты тараптар арасында келіспеушілік пен өзара наразылық туындаса, бұл мәселелер Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен қаралады.
Дереккөз: Қазақстан Республикасының «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесі