Қазақстанда кез келген ғимаратты тұрғызу немесе оның атқаратын қызметін өзгерту арнайы бекітілген талаптарға сәйкес жүзеге асады. Мемлекет аумағында құрылыс процесін бірыңғай тәртіпке келтіру үшін құрылыс салуды ұйымдастыру және құрылыс саласындағы рұқсат беру рәсімдерінен өту қағидалары қолданылады.
Бұл ережелер сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметіне қатысушы барлық субъектілер үшін міндетті бағыт-бағдарды айқындайды. Құрылысты бастаудан бастап дайын нысанды пайдалануға өткізгенге дейінгі негізгі сатылар дәл осы тәртіппен реттеледі.
Қағидалар реттейтін негізгі мәселелер
Құрылыс саласындағы рұқсат беру және ұйымдастыру ережелері бірнеше маңызды бағытты қамтиды:
- жаңа құрылыс нысандарын салу үшін құжаттарды ресімдеу және беру;
- бұрыннан бар объектілерді немесе үй-жайлардың функционалдық мақсатын өзгертуге қажетті құжаттарды бекіту;
- сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі субъектілерінің дайын нысандарды пайдалануға беру тәртібі;
- елді мекендер аумағы мен қонысаралық аумақтарды жобалау, сондай-ақ оларда құрылыс жүргізу мерзімдері мен ережелері.
Демек, кәсіпкер немесе жеке тұлға нысанның бастапқы мақсатын өзгертуді жоспарласа да, жалпы белгіленген қағидалар шеңберінде құжат алуға міндетті.
Аумақтарды жобалау және құрылыс салу мерзімдері
Елді мекендер мен олардың арасындағы аумақтардың бейберекет құрылысқа айналмауы — қала құрылысының басты ұстанымдарының бірі. Аталған қағидалар жобалау процесіне және жерді игеруге қойылатын нақты тәртіпті белгілейді.
Бұл ретте белгіленген мерзімдер мен шарттарды сақтау құрылыс субъектілері үшін өте маңызды. Жобаны бекітілген тәртіппен жүргізбеу құрылыс нысанын заңдастыру мен пайдалануға тапсыру барысында қиындық туғызуы мүмкін.
Кедергісіз қолжетімділік талабы
Құрылыс нормаларында әлеуметтік жауапкершілікке ерекше назар аударылған. Заң талабына сай, құрылыс салуды ұйымдастыру және рұқсат беру қағидаларында халықтың жүріп-тұруы шектеулі топтары үшін кедергісіз қолжетімділікті қамтамасыз ету міндетті түрде ескерілуге тиіс.
Яғни кез келген жобалау немесе пайдалануға беру кезеңінде инклюзивті орта жасақтау — ерікті шешім емес, заңмен бекітілген талап. Бұл норма қалалық орта мен ғимараттардың барлық азаматтарға бірдей қолжетімді әрі қауіпсіз болуын қамтамасыз етеді.
Дереккөз: Қазақстан Республикасының «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесі