Банкроттық рәсімінде борышкердің активтерін сауда-саттыққа дайындау мен сату нақты құқықтық тәртіппен жүреді. Мүліктік массаны қалыптастыру және өткізу барысында заң өндірістік қуатты барынша сақтап қалуға әрі кредиторлар талабын әділ қанағаттандыруға бағытталған талаптар қояды.
Жер пайдалану құқығы және әкімшілік шығыстар
Банкроттықты басқарушы ең алдымен борышкердің жер пайдалану құқығының тиісті түрде ресімделуін қамтамасыз етуге міндетті. Бұл — мүлікті өткізу кезінде құқықтық кедергілер туындамауы үшін қажет негізгі қадамдардың бірі. Жер құқығын заңдастыруға жұмсалған барлық шығыстар банкроттық процесінің әкімшілік шығыстары ретінде танылады.
Бірыңғай лот және өндірістік кешенді сату талаптары
Борышкердің мүлкін сату арнайы жоспар негізінде аукцион түрінде ұйымдастырылады. Мүліктік массаны бастапқы сауда-саттыққа шығарған кезде оны бірыңғай лот ретінде ұсыну және кәсіпорынның негізгі қызмет түрін міндетті түрде сақтау шарты енгізіледі. Бұл талап өндірістік кешеннің бөлініп кетпеуін көздейді.
Егер бірыңғай лотпен өткізілген аукцион өтпей қалса немесе қатысушылар оны сатып алмаса, мүлікті бөлек лоттармен сатуға рұқсат етіледі. Дегенмен біртұтас өндірістік кешенге кіретін мүлікті бірден жеке бөлшектеп шығаруға тыйым салынады. Мұндай кешен алдымен жеке бірыңғай лот ретінде аукционға түсуі тиіс. Тек осы аукцион өтпеген немесе сатып алушы табылмаған жағдайда ғана өндірістік кешен құрамындағы мүлікті одан әрі бөлек лоттар бойынша өткізуге жол беріледі.
Мемлекеттік органды хабардар ету және сауда уақыты
Сауда-саттықтың ашықтығын қамтамасыз ету үшін заңда нақты міндеттемелер белгіленген:
- Банкроттықты басқарушы бірыңғай лотты немесе өндірістік кешен мүлкін сату бойынша сатып алу-сату шарты жасалған күннен бастап бес жұмыс күні ішінде жергілікті атқарушы органдарға сауда-саттық қорытындысы туралы ресми ақпарат жіберуі шарт.
- Аукционның өтетін орны мен нақты уақытын банкроттықты басқарушы кредиторлар комитетінің келісімімен ғана айқындайды.
Мүлікті өткізу мүмкін болмаған жағдайдағы шешім
Мүліктік массаны жеке лоттармен шығарған кезде де сатып алушы табылмаса, кредиторларға заңды балама тетік ұсынылады. Мұндай жағдайда кредиторлар өз талаптарын борышкердің сатылмаған мүлкін заттай қабылдау арқылы жабуға құқылы. Бұл процесс мүліктік массаны бөлу кезектілігіне сәйкес және әр кредитордың талап көлеміне пропорционалды түрде жүзеге асырылады.
Дереккөз: Қазақстан Республикасының «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесі